| Tomo barim |
SITA KAMAR
Kapangrum :- Bamonpo
Hako ahut isi ronsoso, edon ahem, Sita Kamar pu inut arisopo do lo. Sita Kamar a’ikmar do’o. A’ikmar do’an ta alangphan inghonpikpak amat si pupe benbe alom thepong Jakongpi akam alangphan badu ta patinponpe. Bonta arni kangsam apor– bi, vo, phak, chelong chainong heihu kebeng ke alang phadeng. Sita Kamar ta mo pupe. Narlosini sini ajirpomar pen rongkung rongrei bithe juipo, arni ingsam lote amena aphadeng cheklemlap titi. Hem rit akam le a’ikmar along lapu’an klemdunde damdude pusitam Sita Kamar keklem ason do’o.
Ningkreng mongve tiriri tororo ahut langhe langche theplap titi. Rong isi piso oso atum langhe langche kedam siskakpik. Sita Kamar laso ahut lote keklemdun kopi? Langhe dunpo; arvi long rung, ar’e lang sok (ari arvi pen arlong akethe rungpo, ar’e pen lang kesok), ar’e long rung,arvi lang sok( ar’e pen arlong akethe rungpo arvi pen lang kesosok)po rong isi adontin aphan lang me kijun avarsai piphun titi. Ladak si Sita Kamar inut ajakong thedung amonit mate nokbe chaibe atheng pu angthek klangdak.
Sita Kamar pariso ingtangrak apor’an ke chethangchet chethangchet amat alang inut ingtangrak nokbe chaibe pu thoi joi, lum padeng bithe chethanglap. Sita Kamar inut nokbe chaibe pu kachinine bang badu ta ave.
Lapuson si ajo arni dambom lo lapen isi apor ke Sita Kamar—‘pi arje, po arje kilit’ apor nanglerok lo. Sita Kamar piso some kachiri aning kehang pu alam pen a’ikmar atum ke aning karongparpe. Athe jakong horang le do pusitame Sita Kamar ke klemklepin damdepin pen cholong nangji pu amonit penak. Halapu aning kehang ke inghun ephar bang apar! Komat arecho aso kethe aso si alangphan kedopotang? Laso alam ajok Sita Kamar a’ikmar pen kaike ta arni pen mekso asonben.
A’ikmar atum along non ason vo phak bengdunchot ra kedodunchot ke recho kethe puchot kali, sar atheng lar atheng kachemanji’an ta sungkrungji pu alam Sita Kamar chini pame. Lasi arnisi ke chisik pame si ha nihang kengdet nijang kengdet, kona recho mana recho adet’an chongvir chongthamdamji pu ra hem pen bar lo. Hem pen kebar aphrang aphrang Sita Kamar a’ikmar atum aphan chepadi tekang ahut kipu ke lapu—
“ Ik marli atum, abangphu amonit aphan Arnam akopi nangketokdun prekjam. Nangtum ke longle ephar lutchok chepaduk, chotiki chonghoi ra kecho amonit. Bonta ne ke lapu kalidet. Sar lar puchot kali recho kethe kecho pen bang ne pachophrongji si ne ke nening kehang! Apot si ne nihang kengdet nijang kengdet chongvir chongtham damlang. Bidi cherlidamlang sore cherlidamlang. Apun achak kechokvek pu te ne nangmu Sita Kamar ta mo arnisi ke- kona recho mana recho asopi pen chepachor cheparup ra recho kethe aso a’osa puchot kali recho kethe amat si manlongtanji mene.
Amu akibisi abang lapuson alam lapuson aki kaningje arjulong si a’ik aklengsi abang ke kamatha sekti lo. Amu amahang langding si a’ik kipu—
“ To chininedet lo, lapu’an alam lapu’an aki si pini nang netum amu akibisi Sita Kamar nangning nang’ingthin kehang pen kiru kemang lo apot, kopi ma nagning kehang klemnon,damnon. Do aling dam aling pusitame mesen alam mesen aki le mathapontu klempontu, mo arnisi nangphan Arnam nangpangno lote nangning kehang ason chekokpo…..a’ik akleng lam ningje’o un’edet lo. Athe ma, ha bihek pen chongtonserse chordepphratphre alangtum amu akibisi si pini alangtum akanghon pen chekak ra ha chinine chethekthe adet’an chongvir chongtham kedampo! A’ik akleng amekkung hilolo pen amekkri kibu theklong si adakvam lapen adakvamso atum do’an ta aning chekhang un’e ra chiru rinti lo. Sita Kamar ke bonta aning ingtangpik. Kachiru alar alang lamdok lamsam pen a’ik atepimar aphan chepadok tekang si hem pen bar lo.
Hem pen barphlot, nihang kengdet nijang kengdet sangtet sangti anghor chinghorponjo ra Sita Kamar to lale kedam…lale kedam…..lale kedam… isi apor ke arni ta kekhor,lang ta kang’it. Tovar arep arei chelang lo— phong…langso lijir theklok. Langroi thek longlok pen Sita Kamar kachehok. Tovar akung thengpi arum sangtet sangti anghor che’okok ra Sita Kamar lang kijunji pu ra langroi anat sunpon lo. Bonta alang kethekdamlong ke aroi alang chehopik, san ta sanhak. Komatne si aroi tenpong ra ok kiri pu alang chinidet lo. Lapu lang kang’it ke litponbom lo. Komatching si lapu’an aroi kethe le ketengpong ma pu alang matha lo lapen langmang anat langdam lo. ‘ O peija!ketheklong pen ta manghu meme.! Ku rire nopak rire,inut amonit, lang pararai harai kevangteng atara achom ihin vungpur ihin vungpur ra to lale lang nangketeng kitirthulap lo ma!’ laso amonit aphan ketheklong pen—bang chethanhur a‘tara langtengpo’ lahelo pu Sita Kamar chinidet lo. Laphan ketheklong pen lang kang’it alam Sita Kamar ta chetingnedet lo. Penang ajir kiding laphan kelangdun aphi Sita Kamar kamatha—‘ ne kachongvir kachongtham kedam ajirpo pu ra laso atara langtengpo aphan le chepon longlok te kemepik alampo lajo!” lasi alang ase chibidun lo—
“ Kalanglo ko tara langtengpo! Ku rire, nopak rire, lapu’an aroi kethe tara achom kiphu penlok le lang ketengpong ke nang ta inut amonit lo. Sangtha ho. Ok long ma longle ma?”
Tara langtengpo Sita Kamar aphan thek longlepinlang. Alangphan lapu.an kero cherjulong si tara langtengpo chethakdun lo—
“ Hai ko nang ta, ahir pi veret ma. Ne kangtang le pilo ma. Ha nihang kengdet nijang kengdet, Sita Kamar si nephan te phan kep ne’ingtanglag! Ne ke kachophodunji ahi angchun angchanche.” Tara langtengpo alam arjulong si Sita Kamar aning arongpik lo. Amena aphan chepachini pame si alang kedoji kedamji alam chethan lo lapen aning le hang te alang piso some kachiridamji along nagdunnon pu arnepon lo.
Lang me jun’et chingki’et chethan’et mate lam ki chedon’et aphi Sita Kamar kedam pangchengthu lelo. Non ephong ke bonta Sita Kamar inutvet kali. Alanglong tara langtengpo ta do lo. Aning karong karang amat tara langtengpo ke lang lung ta chingroire bang inghan bonkung apot nem’eiprung amatlang. Alang kiri pen kelong a’ok langpong bahari bahri bang hini ta otponruirai si do.
Pinene alam chingkipon’u ra bang hini ta, to lale kedam….lale kedam…lale kdam…lale kedam…..
Isi inglong adup along lerok amat latum inut amonit aphan thek longlok. Arikong vetvot vetvot ra aphi chelangle aphrang chelangle laso amonit ta to lale arong kedo! kongkang parphangroi ra –erong abokari varphlum, pangjuilap, erong abokari varphlum pangjuilap anpin.
“Komatching amonit lo ko lajo?”—Tara langtengpo Sita Kamar aphan arju palamsojoi lo.
“ Bang chethanhur a‘bokari kongkangpo’ kali ma ko?”—Sita Kamar thakdun lo.
“ Kalangpo ko jirpo. Amonit ajakong thepik lapen ari tinipik. To karnepon, la ta esonbak akam nangchakdunpo”
“Ahok lo ko” Sita Kamar thakdun lo.
Padok palang amat latum Bokari kongkangpo aphan latum arnepondet lo. Bokari kongkangpo Sita Kamar atum along Bokari akemen tilupponjo ra dunbom lo. Bokari kongkangpo bokari akemen kechopon ta padamde.Bipo alo ason kaheje chingmaiponmit ra pangrengponrup anpin. Cho’etrinon ti ko, tovar okarjang arje keme chetonglok te kebei’i aphan lo… tara langtengpo ke bokari kongkangpo aphan chongthuiponbomlang.
Bang kethom ta chingkipon’u si puthot kedam pangcheng lelo. Kedam helopikpelang non ephong ke latum inut ingnek meme amonit aphan si ketheklong. Laso amonit kachungkrengso kali. Bonta kachoklem akam ke ingnek meme. Rong arlo a’okarjang do’an palangdunphrong si chainong ahi akrengkrng akchamcham pangsom pame pamepo achar pen atir nangche’en pame ra nangkatpo laso achainong ahi angsom along chondamchaipo pachedatlap titi. Manghu meme laso amonit ari akeng mate abang bithe nahok ta chainong ahi rore. Laphan theklok si latum chingtonphrong ra penang apor langdunlang.
Chainong ahi sakthekpo aphan ta Sita Kamar atum arnepondet lo. Latum kamatha thang le ningjoino sita konatne adim bang aphan kepather kepathar ke la ta chakdunpo.
Sita Kamar atoi ane aphi’ong ong’ong lo. Penang’an damchot ke inut amonit, cho rire nopak rire ra bahari bahari athengtut athengrak ari hongni ingsek ra sarpimar pupe okarjang pupe panghorponkrei apai latum thekponlong lelo.
Ne le kop ma mok marli Sita Kamar kangtang si kam akethelang pu si laso a’thengrak kangsek thekpo’ ta kipu. Thengrak ingsek thekpo pen amena, Tara langtengpo, Bokari kongkangpo lapen Chainong ahi sak thekpo aphan Sita Kamar chepachini lo. Laso aphi kopi athe si alangtum nihang kengdet nijang kengdet anghum isi angham isi kedam veret lo ma alam ta than pame lo. Sita Kamar asonson anokbe aphan abang kereng amat chetong si chepachini long apot Thengrak ingsek thekpo ta aning arongpik lo , amena ahem arit’an ta chivurponreilang pu’an ta chipupe si Thengrak ingsek thekpo Sita Kamar atum along dunphit lo. Latum kedambom ahut’ Thai aso ingthum thekpo lapen ‘Timsik aphek lip thekpo pu amonit aphan ta chetongponlang.
Timsik aphek lip thekpo aphan kachetong ke arni chiplirplir lo. Laso amonit ta arong dopik. Bahari avo’um khangra chevektan. Akerelem keipho atarno otling si langberber langmangmang to lale ihin kekat ihin karplong. Ahokpet ke laso amonit arni ningveve ako lapuson klemtap klemphrupo ajo lote bang avoroi pen vo kachonghu lone kopi lone thang athik ta ave lo.vo kachonghu pu ra bang theng varet te kemesen alam kali pu matha si Sita Kamar atum beipondet si laphan ta pondet lo.
Timsik aphek lip thekpo pen chetongdet aphi penang ajak kiding latum damlang. Bonta lapu ke nang’ingtingpik tanglo. Kelak ta kelak rinti lo. Kai vangve apirthe. Kopu pen kedam si konat kachepladamji ma chini vangve saide. Timsik aphek lip thekpo ta ajat avi avong chinine. Halapu ke bahari akethepi alangroi apai nangpho tangleloo. Kekapji kopu lo? Sita Kamar lasi pu lo—
“La’an ajopi lang kehatji kopu lo? Lang apher tanpik lapen arnukpik.” Sita Kamar matha ma matha amat lang akung arong akidingleppi erong kuru arong kevangdong theklok. Alang matha lo—‘laso athengpi le turpur ra parai harai pasaplen ra donpet matik lo. Lasi inut aphi inut thengpi arong kiturpurji aphan chisik lo. Kechengsi ke Chainong ahi sak thekpo. Jatnon pu chon palingdang palingdung amat penang’an akahelo pen nangkat si thengpi atengri nangtur lo. Bonta, thengpi kekrep ke aphi alam lo, amena amat si chervakdam’oi. Chainong ahi sak thekpo keso chephoroiju ra ar’emsin theklong si kado kave ta ingneksoi lo.
Laso aphi ke bokari kongkangpo apai tir lelo. La ta ap’e. thengpi atengri papoksichot. Tara langtnepo ta puthakthak. Tara achom kivung ason kivungpurji si alang kamatha. Chaiche, apok lapen aningthang areng apak si poksisa. Thai aso ingthum thekpo abang ke akangting ajo arjapdamsit amat dojoi.
“Timsik aphek lipthekpo! to nang apai”—Sita Kamar timsik aphek lip thekpo aphan pinkhat lo. Kachevekdong avo’um che’okok si la apai arlengthak pen atir che’en ra nangkat lelo. Oi’elang! La abang ke thengpi adung kelepen aripak hilolo pacherop si ardomthurong.
‘Cheplangple lo he laho!’—Sita Kamar matha lo. Laso athengpi thengrak ingsek thekpo le pakrep un’e te pakrep abang ave lo.
“ To ko thengrak ingsek thekpo, nang le un’e te un abang ave lo.” Sita Kamar puthu lelo. Thengrak ingsek thekpo abang ta laso akuru arong dihu isi kitur pen arong paklemhir ra arvo pakni pak thom pangjuipre anchot. Kosontong kiturdamrong lone thengrak ingsek thekpo ke akeng keso si chirungher ra do. Inut aphan toi ta chokche, inut aphan toi ta plengple theklong si ha kapadu ke Sita Kamar amena amat chithurphlut. Thengpi atengri arjapdamlun ra dihu isi akeng arvi pen kitur amat turpur.
Thengpi arong angchun ha parai sapdamlen aphi ke abangphutin ta aning karong chonphro lo. Thengpi arong kitur asonthot si non ephong ta parai kekap pu ra apaipai kayeroipo jengpontoi lo. Bonta kopitong kemandam lone, langroi achitim lelote lang along ‘pluk’ pu arki dopo ajirpo inut aphan thek longledet titi. Kopi kedo lo ko pu le hangdun ta nangthakthedet titi.
‘Ai kopi kedo si lapuson arki dopo ingsamjoi titi ma ti laho!’— Sita Kamar matha lo. ‘Akejoi kali lo dei laho! kopine akisung latum pho’et lo. Ne methang amat chidunde te chokche lo.’—Sita Kamar puthot mathathu lelo.
Arvi ar’e.aphi aphrang chelangpon pame ra thengpi adon teroipon klongklong si Sita Kamar ha langbi chitm’an pale lo. Laso ahut akeng arvi anat menmen komatne otduphlut ason si alang kachetheklong. Kopi ma ti laho pu alang chingtonkok ra akeng arum kachelangji pu kamatha anatlang, akeng ar’e anat kangsamjet ari hongni pen otpring ra ahir pangtangrak pen ha lang arlo vungponphit lo. Menmen lapuson keman theklong si – ‘ajat ta kali lo,bonta langjang sarpi akam lo pu alang chinidet lo. Ajirpo do’an aphan laso alangjang sarpisi acham padamlap lo pu alang chinidet lo. Tongsokot angbong lahei matha si Sita kamar menmen chertengphi amat langjang sarpi aphan arikan tumlok. Dihu isi tir kache’en ra kora nangchedatlinphit! Kora vandet alang langjang sarpi aphan athim atham bibe ra chokplakplak thengplak amat padomru ra pangko’er.
“ Ai komatching anokbe,komatching achaibe si pini arni pini ajo ne, aroi arnam ajeng arnam, langjang sarpi aphan lapu’an ne ketheng ne kechok veret lo ma? Ne un’elo po Arnampo! Nephan nanglonon!”—Langjang sarpi areng keso’ong ar’emjeng lo. Lahei karjulong pen Sita Kamar aning kipung litmuchot lo. Langjang sarpi aphan ari arvi pen aphu rasong riplok, achu hevertoitoi ralongle athak aning hangtik patong si Sita Kamar pu lo—
“ Ne helo nangphu thomkep. Nemen Sita Kamar. Nephan nang nechininelang ke di….? Sita Kamar Langjang sarpi aphan puthot longle kapatongthuji pu achu kivung lelo. Langjang sarpi chechak un’e si hang lo—
“ Tame lo, o po Arnampo! Nokbe Sita kamar! Nelong pen nang kopi si kenangji ma punon.”
“ Amo pen la thenglong nangkateroi ra kevang nejirpo do’an aphan nangle kapatulap kali ma? Nangpachonnon.
“ To ne nangvanpipo”—laso alamthe Langjang sarpi angho pen kechonjong lang athak inut aphi inut, bangtherokrak Sita Kamar ajirpomar kithitang arpum nang inglangpre lo.
“ Putha kopi athe si lahei nejirpo atum aphan nang kepathilap meme lo?”
“ Ai po, akaprek alamthe kali, ne than khengkhe ne man khengkhe ra ne kachinghonnei athengpi arong ne kiturpipur apot si ne nening kithi lo.” Langjang sarpi chethakdun lo.
“ Ahok lo, athim atham langle ra thengpi kaphalangno ke kechokche lo bonta laso keklemdet apot ne jirpo atum aphan aduk inghoichot ke chokche ma? Inut kali bang hini kali angton pen bang therokrak aphan apran amui ke’enlap nangji athe kopi? Kam kele kambik le nang keklem kali ma?” Sita Kamar Langjang sarpi aphan ingchek si arju lo. Langjang sarpi non ephong ke thang thakdunde si longle tongdik ra dojoi lo.Sita Kamar puthu lo—
“ Mononphi mo nonno ta nang lason akam choklemkle lo pu punon.! Than thili aroi ajeng alom arei kedo ‘tangkor tangsak’ heihu monit monor atum ta aronre pen paphalangnonedet lonang! Nangtum aroi ajeng inglong arlok dabok dabi kehon kelang Arnam arni atum ta aronre pen monit monor aphan aduk alak pi longle lo. Laso alam nang kroipo ma ?
Sita Kamar kipu alam do’an Langjang sarpi kroidunlap lo lapen ha langbithot chdamjui lo.
Laso Sita Kamar lolon pak therok endam si apaktin along ajirpomar kithitang arpum amokha nangbi lo. Anke kithi ahijap kereng ahijap pen jap lo.Kithi ahijap kejapjong Sita Kamar ajirpomar atum a’ok ingjirni ingjirtoitoi rapalanglap. Laso aphi kereng ahijap apai japthu lelo. Kereng ahijap kejapjong kangjirtang alang amokha chepadum longlanglang ra Sita Kamar ajirpomar abangphutin ta lolon athak thurkrang krungkrung ra pajo pajo ke kai arje kai abon chelong rinti ra lolon athak ingniphrong ra achethepi vangphunphan cheman lo. Lapu laben ajo ke nang’ingthang tanglo. Kangchir rinti kelak rinti si kadokave ta hangjo lo.
Langroi akung Sita Kamar ajirpomar do’an pen totphrong ra lam kachethanbom ahut ejon bahari anupet raiko kora nangvardup si Langjang sarpi ke nangpulang—
“ Nokbe Sita Kamar! ne kachopangreng avo aphak ejon nangpi lo. Nangjirpomar pen chotun chodang ra chonon!”
Nupet a’ok ahan chotun si latum kechoji kijunji alam matha rinti lo, bonta me apai nang’ave tanglelo. Kopuson lo, konat lo me kelongpo? Adunghet si aphi hemepi ahem do pu Sita Kamar chini. Lasi alang ajirpomar aphan me ke’endam toi lo. Inut aphi inut me ke’endam pu ra ha achar mehi kisujin anat dam rinti lo. Ladak ta aphrang asonthot cheman lelo. Me ta ave ke’endam atum ta nangle vangve. Konatne kopine kasiksak do’et lo pu Sita Kamar chinidet lo. Lasi amena amat thurphlut ra me alang ta me ke’endun dun lo. Sita Kamar aphi hemepi ahem lerok pen aphi aphan komatne me nangke’en ladak vang ma pu arju lo. Aphi ke vangve pu thakdun lo. Ajatnon me ke pon nangpo pu ra mehip along tongdik si Sita Kamar phek’e ame vutphuphu anatlang ; bahari ahi’i sarpi konatne pen vang sirhe sirhe si Sita Kamar angno nanhimhamlam lo. Kaibong akedingpi rungham si laso ahi’i sarpi ke ingrengvung— “Humn, humn! Longthu angnim do, longjok angnim do! todap asonson akopai keme ke kopi si kedolang ma ho! La ejon apai vang lelo!”— alamthe jutjelang Sita Kamar aphu kepamropji pu ra kaibong jarham lo. Sita Kamar ta kapherenokji abang kali.
‘Me ke’endam ketoi nejirpo do’an nangkachiruiredet athe ke nang helo bo di! Nang phi nang phu arong nang pachecharlaple te ne ta Sita Kamar kali!’pu chingkrin pame si Sita Kamar menmen chetevarphit. Hi’ipi kirungham akaibong dengdundet ra thijok amat amoi der der pam! Ha aphi ke kangchonlorpi atehang along pamkloi amat pathitan. Hi’ipi kithitang abang arpum kangtui inglong athikthak do. Pangthaitan ra aso ketakrong ahi’ipi aphan ‘thui’ pu amahang ingthok tekangphrat amat Sita Kamar me van ra ajirpomar aphan ingnam ajo nangkachiri vangjui lo. Penang apor kiri aphi isi bahari alongku amahang along si alang ajirpomar kithitang arpum amokha kachelong.
Sita Kamar non ephong ta lolon pak throk athak ajirpomar kithitang arpum pa’ikrei si kithi ahijap kereng ahijap jap ra parengthu rinti lo. Parengdet aphi boha basung chevang ra nupet raiko chophi chongthan, chotun chodang si cho rinti jun rinti lo.
Chodet jundet aphi Sita Kamar atum puthot aphi hemepi ahem dam lelo. Kona recho mana recho adet dam ra asopi pen kachepachor kacheparup puchot kali amena amat recho kethe kecholongji pulote kopipi si keklem nangji ma abidi Sita Kamar aphi hemepi aphan cherju lo. Aphi hemepi ta laso abidi than pame lo. Laso ateng klem si ha kapadu ke Sita Kamar kona recho mana recho adet pale lo lapen piso some chelong lo. Ajirpo atum do’an ta alangson thakthak si achor arup ahem arit chelong rinti lo. Alang recho kethe aman apeng kelong along si latum ta chakri chakor aman apeng longdun rinti lo.
Kona recho mana recho aso pinso ave. asopi pi ipumvet. Laso apot si pisomen somen mate a’osa apok’et, Sita Kamar aphan si ha aphi ke recho bat lo.
Amena kiru kemang ason plenglap aphi si Sita Kamar ha ahem binong apiso aso pen kachihumri. A’ikmar atepimar, latum amunpimar,asomar asumarlapen chepho chero don rap atum do’an ta pirthe chethangphlup anokbe chaibe mate recho Sita Kamar aphan amena ahem arit, arong arup along chetheklong si aning arong rinti lo.
*****
NB. Pirthe athak ajat akhei alam pen sitame ketok kakirlathek abangphu ribom lo. Contact:-+919854245421/ chikaritisso@gmail.com
No comments:
Post a Comment